Jump to content

क्यामेरून

विकिपिडिया नं
(Redirected from क्यामेरुन)
नेपाललिपि परिक्षण: 𑐠𑑂𑐰 𑐥𑑁𑐫𑐵 𑐣𑐾𑐥𑐵𑐮𑐮𑐶𑐥𑐶𑐂 𑐥𑐬𑐶𑐎𑑂𑐲𑐞 𑐥𑑁 𑐧𑑂𑐰𑐣𑐾𑐟: क्यामेरून 𑐟𑐶𑐫𑐵𑐡𑐶𑐳𑑄𑑋

क्यामरुन गणराज्य
République du Cameroun
क्यामरुनयागु ध्वांय राष्ट्रीय चिं क्यामरुनयागु
ध्वांय राष्ट्रीय चिं
म्ये: Ô Cameroun, Berceau de nos Ancêtres  (फांसे भाषा)
ओ क्यामरुन, झिगु पुवर्जतेगु सहारा 1

क्यामरुनयागु नक्सा
क्यामरुनयागु नक्सा


राजधानी योन्डे
3°52′N 11°31′E
तधंगु सहर डोउला
औपचारिक भाय फांसे भाषा, अंग्रेजी
सरकार गणराज्य
 - राष्ट्रपति पेरिन फोकोउ
 - प्रधानमंत्री फ्रेंक इबाई
स्वतन्त्रता तारीख 
 - फ्रान्सं१ ज्यानुवरी १९६० 
 - यूकें१ अक्टोबर १९६१ 
क्षेत्रफल  
 - फुकं475,442 किमि² (53वां)
 (183,568 वर्ग माइल) 
 - लयागु प्रतिशत (%) 1.3
जनसंख्या  
 - 2005 एस्टिमेटेड 17,795,000 (58वां)
 - 2003 सेन्सस् 15,746,179
 - जनघनत्व 37/किमि² (167वां)
(97/वर्ग माइल) 
कुल ग्राहस्थ उत्पादन (पि पि पि) 2008 एस्टिमेट
 - फुकं
$41.723 बिलियन (-)
 - प्रति छ्यं $2,152 (-)
मुद्रा सेन्ट्रल अफ्रिकन सीएफए फ्राङ्क (XFA)
ई क्षेत्र डब्ल्यूएटी (UTC+1)
 - वर्खा (DST) मदूगु (UTC+1)
इन्टरनेट TLD .cm
कलिंग कोड +237

क्यामरुन मध्य व पश्चिम अफ्रीकाय् दूगु छगू देय्‌ ख। थ्व देय्‌या पश्चिमय् नाइजेरिया, उत्तर-पूर्वय् चाड, पूर्वय् केन्द्रिय अफ्रीकी गणराज्य व दक्षिणय् इक्वीटरियल गिनी, ग्याबोन व कङ्गो ला। देय्‌ञा भौगोलिक, सांस्कृतिक व प्राकृतिक विशेषतायागु हिसाबं थुकियात अफ्रिका इन मिनिएचेर (चिधंगु अफ्रीका) नं धाइगु या। थ्व देशय् २०० स्वया अप्व जनजाति व भाषिक पुचः दु।

इतिहास

[सम्पादन]

कानेम–बोर्नु साम्राज्य

[सम्पादन]

थ्व साम्राज्य मध्य अफ्रिकाय् ९गु शताब्दी निसें १९गु शताब्दी तक्क न्हापां कानेम व लिपा बोर्नुया रूपय् दयाच्वंगु छगू तःधंगु साम्राज्य खः। थ्व साम्राज्य चाड पुखू (Lake Chad) या नाप-लागाय् लाःगु आधुनिक नाइजेरिया, नाइजर, चाड व क्यामरुनया भागय् दयाच्वन। थ्व साम्राज्यया पलिस्था सेफुवा (Sayfawa) राजवंशं याःगु खः, गुकिं अफ्रिकाय् दकलय् ताःहाकःगु समय तक्क शासन यात। ११गु शताब्दीइ थ्व साम्राज्यया शासकतयेसं इस्लाम धर्म स्वीकार यात, गुकिं थुकियात इस्लामी जगत नाप स्वायेत ग्वाहालि यात। साम्राज्यया अर्थव्यवस्था सहारा व्यापार, मुख्यतया दास, सलः व वसःया व्यापारय् आधारित जुयाच्वन। १४गु शताब्दीइ आन्तरिक संघर्ष व बिलाला (Bulala) जनजातिया आक्रमणया कारणं साम्राज्यया केन्द्र कानेमं बोर्नु लागाय् स्थानान्तरण जुल। १६गु शताब्दीइ इद्रिस अलोमा (Idris Alooma) या शासनकालय् थ्व साम्राज्य थःगु शक्तिया उत्कर्षय् थ्यन। अलोमां साम्राज्यय् सैनिक सुधार यानाः उस्मानी साम्राज्य नाप तुपः/बन्दुक व सैनिक सल्लाहकार हयाः सेनायात आधुनिक यात। थ्व साम्राज्यं सहारा पार व्यापार मार्गया सुरक्षा व नियन्त्रण यात। १९गु शताब्दीया लिपांगु भागय् आन्तरिक कमजोरी व फुलाणी जिहाद लिपा १८९३इ राबिह जुबैरया आक्रमणं थ थ्व साम्राज्यया अन्त्य जुल।

प्रशासनिक विभाजन

[सम्पादन]
क्षेत्रनांफ्रेन्च नांमू नगरजनसंख्या (२००५ जनगणना)जनसंख्या (२०२२ अनुमान)क्षेत्रफल (किमि२ )जनसंख्या घनत्व (/किमि२ )
१.अदामावाAdamaouaन्गाउन्डेरे९०३,०००१,१२४,०००६३,७०१८
२.केन्द्रCentreयाउन्डे३,१०५,०००३,९०५,०००६८,९५३२४
३.पूर्व (वता)Estबर्तुआ७८३,०००८३०,०००१०९,००२५
४.सुदूर उत्तरExtrême-Nordमारौआ३,११९,०००३,७९६,०००३४,२६३५४
५.लिटोरलLittoralडौआला२,५०२,०००३,१७८,०००२०,२४८६७
६.उत्तरNordगारौआ१,७०३,०००२,२९७,०००६६,०९०१३
७.उत्तरपश्चिमNord-Ouestबमेन्दा ३.१,७३५,०००१,९०६,०००१७,३००६९
८.दक्षिणSudएबोलोवा६४१,०००७७३,०००४७,१९१८
९.दक्षिणपश्चिमSud-Ouestबुए१,३२५,०००१,५०३,०००२५,४१०३४
१०.पश्चिमOuestबाफौसम१,७१२,०००१,८७५,०००१३,८९२९७

स्वयादिसँ

[सम्पादन]


अफ्रिका महादेशया देय्‌तः(थाय्‌ कथं निर्धारित उप-क्षेत्र)
उत्तर अफ्रिका
अल्जेरिया · मिस्र · लिब्या · मरक्को · सुडान · ट्युनिसिया · पश्चिम सहारा (सहारा अरब प्रजातन्त्र) पश्चिम अफ्रिका
बेनिन · बुर्किना फासो · केप भर्डे ·आइभोरी कोस्ट · गाम्बिया · घाना · गिनी · गिनी-बिसाउ · लाइबेरिया · माली · माउरी तानिया · नाइजर · नाइजेरिया · सेनेगल · सियरा लियोन · टोगो
मध्य अफ्रिका
एङ्गोला · क्यामेरुन · सेन्ट्रल अफ्रिकन रिपब्लिक · चाड · प्रजातान्त्रिक गणतान्त्रिक कङ्गो · इक्वेटरियल गिनी · गाबोन · कङ्गो प्रजातन्त्र · साओ टोमे ओ प्रिन्सिप पूर्व अफ्रिका
बुरुन्डी · कमोरो द्बीपपुञ्ज · जिबुटी · इरिट्रिया · इथियोपिया · केन्या · माडागास्कर · मलावी · मरिसस · मोजाम्बिक · रुवान्डा · सिशेल्स · सोमालिया · तान्जानिया · युगान्डा · जाम्बिया · जिम्बाब्वे
दक्षिणीय अफ्रिका
बोत्स्वाना · लेसोथो · नामिबिया · दक्षिण अफ्रिका · स्वाजिल्यान्ड उपनिवेश व मेमेगु प्रदेश:
संयुक्त अधिराज्य: ब्रिटिश भारतीय महासागरीय क्षेत्र · सेन्ट हेलेना द्बीप  (एसेन्सन द्बीप त्रिस्तान दा कुन्हा)· फ्रान्स: मायोत ·रेयुनियं · पोर्चुगल: मदेरा द्बीपपुञ्ज · स्पेन: क्यानारी टापू · प्लाजा दि सबेरानिया