Jump to content

लय

विकिपिडिया नं
नेपाललिपि परिक्षण: 𑐠𑑂𑐰 𑐥𑑁𑐫𑐵 𑐣𑐾𑐥𑐵𑐮𑐮𑐶𑐥𑐶𑐂 𑐥𑐬𑐶𑐎𑑂𑐲𑐞 𑐥𑑁 𑐧𑑂𑐰𑐣𑐾𑐟: लय 𑐟𑐶𑐫𑐵𑐡𑐶𑐳𑑄𑑋
Wittner electronic metronome
The first two measures of Mozart's Sonata K. 331, which indicates the tempo as "Andante grazioso" and a modern editor's metronome marking: " = 120". Play 

संगीतय् लय धाःगु छगु सांगीतिक रचना सञ्चालन यायेगु गति वा चाल ख। लयं संगीतया भाव व संगीत संचालनया कठिनता हिलेफूगुलिं लय संगीतया दकले महत्त्वपूर्ण तत्त्वय् छगू ख। लय वा ताल (Rhythm) धइगु सः वा चालया छगू निश्चित व दोहोरे जुइगु झ्वः खः। संगीतय् ई (Time) या ल्याःचाः तयेगु व सःयात व्यवस्थापन यायेगु ज्यायात लय धाइ। थ्व संगीतया दकलय् महत्त्वपूर्ण तत्व मध्ये छगू खः, गुकिं म्ये वा बाजंयात छगू निश्चित गति व संरचना बी।

संगीतय् लयया महत्त्व

[सम्पादन]

नेवाः संगीत व संस्कृतिइ ताल वा लयया तसकं तःधंगु महत्त्व दु। धिमे, पछिमा, व खिं थें न्याःगु परम्परागत बाजंत थी-थी तालय् थानाः प्याखं व म्येयात न्ह्याकेगु ज्या याइ। लय मदुगु संगीत बांलाक्क न्ह्याये फइमखु, छाय्‌धाःसा थुकिं हे सःयात छगू आकार बी।

लयया मू तत्व

[सम्पादन]

लय वा तालयात थुइकेत क्वय् बियातःगु मू तत्वतय्‌गु ज्ञान दयेमाः:

  • मात्रा (Beat): संगीतया आधारभूत एकाइ, गुकिं ईयात दायेगु (Measure) ज्या याइ।
  • गति (Tempo): संगीत वा ताल गुलि याकनं वा बिस्तारं न्ह्याइ धइगु खँ।
  • छन्द (Meter): मात्रातय्‌गु पुचः वा झ्वः (गथेकि ३/४ वा ४/४ टाइम सिग्नेचर)।
  • सिन्कोपेसन (Syncopation): साधारण मात्राय् मखुसे, अपेक्षामरुगु ईलय् सः तयेगु वा ताल हिलेगु कलात्मक ज्या।

खँग्वःयागु उत्पत्ति व छ्येलेज्या

[सम्पादन]

उत्पत्ति व विकास

[सम्पादन]

थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या दक्ले न्ह्य संस्कृतय् जुगु ख। लिपा थ्व खँग्वयागु तत्सम खँग्वया रुपे यक्व भासे, यक्व कथं छ्येलेज्या जुल।

छ्येलेज्या

[सम्पादन]

थ्व खँग्वयागु छ्येलेज्या संस्कृतय् व संस्कृत नाप स्वापू दुगु व संस्कृत नं बुया वगु भाषे जुगु खने दु।


स्वया दिसँ

[सम्पादन]


लिधंसा

[सम्पादन]

[] [] []

  1. Scholes, Percy (1977). The Oxford Companion to Music. Oxford University Press.
  2. London, Justin (2004). Hearing in Time: Psychological Aspects of Musical Meter. Oxford University Press.
  3. Shrestha, K. (2010). Newar Literature and Tradition. Nepal Bhasa Academy.