झारखण्ड
| Jharkhand | |||
|---|---|---|---|
| — State — | |||
|
|||
 |
|||
 |
|||
| Coordinates (Ranchi): 23°21′N 85°20′E / 23.35°N 85.33°ECoordinates: 23°21′N 85°20′E / 23.35°N 85.33°E | |||
| Country |  India |
||
| Established | 15 November 2000 | ||
| Capital | Ranchi | ||
| Largest city | Jamshedpur | ||
| Government | |||
| - Governor | Syed Ahmed | ||
| - Chief Minister | Arjun Munda (BJP) | ||
| - Legislature | Unicameral (81 seats) | ||
| - Parliamentary constituency | 14 | ||
| - Speaker | C.P.Singh | ||
| Area | |||
| - Total | ७९,७१४ km2 (३०,७७७.७ sq mi) | ||
| Area rank | 15th | ||
| Population (2011) | |||
| - Total | ३२,९६६,२३८ | ||
| - Rank | 13th | ||
| - Density | ४१३.६/km2 (१,०७१.१/sq mi) | ||
| Time zone | IST (UTC+05:30) | ||
| ISO 3166 code | IN-JH | ||
| HDI |  0.513 (medium) |
||
| HDI rank | 24th (2005) | ||
| Literacy | 67.63% (27th) | ||
| Official languages | Hindi | ||
| Website | [१] | ||
झारखण्ड पूर्वी भारतया छगू राज्य ख। थ्व राज्य बिहार राज्यया दक्षिणी भूभागं दयेकूगु राज्य ख। थ्व राज्यया पलिस्था नोभेम्बर १५, सन् २०००य् जूगु ख। थ्व राज्यया सीमा उत्तरय् बिहार, पश्चिमय् उत्तरप्रदेश व छत्तीसगढ, दक्षिणय् उडिसा, व पूर्वय् पश्चिम बंगालनाप स्वा। थ्व राज्यया कूल क्षेत्रफल ७९,७१४ वर्ग किमि (४९८२१ वर्ग माइल) दु। थ्व राज्यया राजधानी औद्योगिक नगर रांची ख धाःसा दुम्का उपराजधानी ख। जमशेदपुर थ्व राज्यया दकले तःधंगु औद्योगिक नगर ख। मेमेगु मू नगरय् धनवाद, बोकारो स्टिल सिटि, व हजारीबाग ला।
झारखण्डया अर्थ गुंया बुं ख।
धलः |
भूगोल [सम्पादन]
थ्व राज्यया नांजाःगु झ्वालाय् गौतमधारा झ्वाला, गुआ झ्वाला, सदनी झ्वाला200 फुट, बूढ़ाघाघ झ्वाला465 फुट, राजरप्पा झ्वाला, मोती झ्वाला झ्वाला, हलपद झ्वाला, केलाघाघ झ्वाला, उसरी झ्वाला, केरिदाह झ्वाला, मलुदाह झ्वाला, धरधारिया झ्वाला, घाघरि झ्वाला , हुंदरु झ्वाला 320 फुट, जदनीझ्वाला, जोन्हा झ्वाला, लोध झ्वाला 468 फुट, दसम झ्वाला 144 फुट, हिरनी झ्वाला , पंच घाघ झ्वाला आदि ला।
प्रशासनिक विभाजन [सम्पादन]
थ्व राज्यया जिल्ला थ्व कथं दु-
- लोहरदगा, कोडरमा जिल्ला, गढवा जिल्ला, गिरीडीह जिल्ला, गुमला जिल्ला, चतरा जिल्ला, जामताड़ा जिल्ला, दुमका जिल्ला, देवघर जिल्ला, गोड्डा जिल्ला, धनबाद जिल्ला, पलामू जिल्ला, पश्चिमी सिंहभूम जिल्ला (मुख्यालय:चाईबासा), पूर्वी सिंहभूम जिल्ला (मुख्यालय: जमशेदपुर), बोकारो जिल्ला, पाकुड़ जिल्ला, राँची जिल्ला, लातेहार जिल्ला, लोहरदग्गा जिल्ला, सराइकेला खरसावाँ जिल्ला, साहिबगंज जिल्ला, सिमडेगा जिल्ला, हजारीबाग जिल्ला |
संस्कृति [सम्पादन]
थनया मू नसाय् कढ़ी, खिचड़ी, घूगनी, पिट्ठा, चिवड़ा, सत्तू, धेस्का, साग, कोफ्ता, भर्वां करेला, पचरंगी कोरमा, पालक पनीर, शाही पनीर, लिट्टी, चोखा, पुआ , सूरन चटनी, ठेकुआ, खाजा, बेसन की सब्जी, काला चना घूमनी, आलू चोखा, चना-नेनुआ, चना दाल की कचौरी, तिल बर्फी आदि ला।
स्वयादिसँ [सम्पादन]
| झारखण्डयागु जिल्लातः |
|---|
| कोडरमा जिल्ला | गढवा जिल्ला | गिरीडीह जिल्ला | गुमला जिल्ला | चतरा जिल्ला | जामताड़ा जिल्ला | दुमका जिल्ला | देवघर जिल्ला | गोड्डा जिल्ला | धनबाद जिल्ला | पलामू जिल्ला | पश्चिमी सिंहभूम जिल्ला (मुख्यालय:चाईबासा) | पूर्वी सिंहभूम जिल्ला (मुख्यालय: जमशेदपुर) | बोकारो जिल्ला | पाकुड़ जिल्ला | राँची जिल्ला | लातेहार जिल्ला | लोहरदग्गा जिल्ला | सराइकेला खरसावाँ जिल्ला | साहिबगंज जिल्ला | सिमडेगा जिल्ला | हजारीबाग जिल्ला | |
| भारतया प्रान्त व संघ राज्य क्षेत्र | |
|---|---|
| प्रान्त | आंध्रप्रदेश | अरुणाचलप्रदेश | आसाम | उत्तरप्रदेश | उत्तरांचल | उडिसा | कर्नाटक | केरला | गोवा | गुजरात | छत्तीसगढ | जम्मू व कश्मिर | झारखंड | तमिलनाडु | त्रिपुरा | दिल्ली | नागाल्यान्ड | पश्चिम बंगाल | (पञ्जाब) | (बिहार) | मणिपुर | मध्यप्रदेश | महाराष्ट्र | मिजोरम | मेघालय | राजस्थान | सिक्किम | हरियाणा | हिमाचल प्रदेश | |
| केन्द्र शासित संघ राज्यक्षेत्र: अंदमान व निकोबार द्वीप | चंडीगढ | दमन व दीउ | दादरा व नगर हवेली | पोन्डिचेरी | लक्षद्वीप | |
| संघ राजधानी राज्यक्षेत्र: दिल्ली | |
