सुषेण
[[Image:Rama-Varuna.jpg|thumb|right|Raja Ravi Varma
शास्त्रय् दसु
[सम्पादन]अनुक्रमणिका[१]
- आविग्न,2/4/67/2/2,पुं/
- सुषेण,2/4/67/2/3,पुं/
- करमर्दक,2/4/67/2/4,पुं/
आर्यमञ्जुश्रीमूलकल्पम्-भागः १[२] विद्यागणाः सन्निपतिताः । तद्यथा - विद्योत्तमः सुविद्य सुविद्ध सुबाहु सुषेण सुरान्तक सुरद सुपूर्ण वज्रसेन वज्रकर वज्रबाहु वज्रहस्त वज्रध्वज वज्रपताक वज्रशिखर वज्रशिख वज्रदंष्ट्र शुद्धवज्र वज्ररोम वज्रसंहत वज्रानन वज्रकवच वज्रग्रीव वज्रनाभि वज्रान्त
कथासरित्सागरः — लम्बकः ६[३] तरङ्गः २ कलिगसेनायाः जन्मस्य कथा ; सप्त राजकुमारीणां कथा ; विरक्त राजकुमारस्य कथा ; तपस्वी एवं राज्ञस्य कथा ; राजा सुषेण एवं सुलोचनायाः कथा ; कलिगसेना पार्श्वे सोमप्रभायाः आगमनम् ; राजपुत्र एवं वैश्यपुत्रस्य कथा ; पिशाच एवं ब्राह्मणस्य कथा ।। तरङ्गः ३
कातन्त्रव्याकरणम्[४]
- दुत्तरशतत्रयसूत्रात्मकम् (३३७) अस्ति । 'देहि’ इति आख्यातपदम्, तेन तृतीयं प्रकरणम् आख्यातविषयस्य वर्ततेऽष्टपादात्मकमेकोनचत्वारिशदुत्तरश्तचतुष्टयसूत्रा्कं (४३९) चेति । शर्ववर्माचार्येण विरचितान्येतावन्त्येव पञ्चपञ्चाशदुत्तराष्टशतमितानि सूत्राणि (८५५) |षद्पादेषु विभक्तं कृत्प्रकरणं षट्चत्वारिंशदधिकपञ्चशतसूत्जात्मकं (५४६) विरचितमाचार्येण वररुचिना | श्रीपतिदत्तविरचितं कातन्त्रपरिशिष्टम्, चन्द्रकान्ततर्कालङ्कारेण लिखितानि कातन्त्रच्छन्दःसूत्राणि च व्याकरणस्यास्य समृद्धिं कुर्वन्ति |
- अस्य वृत्ति-रीका-न्यासादिरूपा व्याख्यानग्रन्था बहवो विहसन्ति, येषां परिचयः प्रास्ताविकांशादवगन्तव्यः । परं दुर्गसिंहीयव्याख्यानमन्तरा कातन्त्रं कथमपि ज्ञातुं नैव शक्यते | तदीयं च व्याख्यानं वर्तते “वृत्ति-टीका-द्वयरूपम्। त्रिलोचनदासकृता विवरणपञ्जिका, सुषेणविद्याभूषणकृतः कलापचन्द्रश्च प्रस्तुतान् दोषानाक्षेपान् चा समादधाति, किं च विस्तरेण विषयं प्रकाश्य मन्दधियामपि हिताय प्रभवति । प्रायेण व्याख्याचतुष्टयम…