मोलियर

Jean-Baptiste Poquelin
Portrait of Molière by Pierre Mignard
बूगु	(1622-01-15)ज्यानुवरी 15, सन् 1622 Paris, France
मदूगु	फेब्रुवरी 17, 1673(1673-02-17) (आयु 51) Paris, France
च्वसा नां	Molière
ज्या	Play writer, actor and stage manager
राष्ट्रियता	French
कालखण्ड	1645–1673
विधा	Comedy
नांजाःगु कृति	Tartuffe; The Misanthrope; The Learned Women; The School for Wives; L'Avare
जीवनसाथी	Armande Béjart
पार्टनर	Madeleine Béjart
मचा	Louis (1664 – 1664) Marie Madeleine (1665 – 1723) Pierre (1672 – 1672)

Molière as Caesar in The Death of Pompey

Illustration after Pierre Brissart

First volume of a 1739 translation into English of all of Molière's plays, printed by John Watts.

मोलियर (Molière), गुम्हय्‌गु वास्तविक नां जाँ-बाप्टिस्ट पोकेलिन (Jean-Baptiste Poquelin) खः, फ्रान्सया छम्ह तसकं नांजाःम्ह प्याखंच्वमि, कलाकार व ध्याचू च्वमि खः। वय्‌कःया जन्म १५ ज्यानुवरी १६२२ य् पेरिसय् जूगु खःसा मृत्यु १७ फेब्रुअरी १६७३ य् जूगु खः। हलिम साहित्यय् वय्‌कःयात ख्यालि (Comedy) व ध्याचू विधाया दकलय् तःधंम्ह गुरुय् छम्हया कथं कयातःगु दु। मोलियरया च्वसुं फ्रान्सेली भाय्यात थुलि तःधंगु प्रभाव लाकल कि थ्व भाय्यात हे "मोलियरया भाय्" (The language of Molière) धकाः नं म्हसीकिगु याः।

जीवनी व सुरुवाती ज्या

मोलियर पेरिसया छगु तःमि छेँखाय् जन्म जूगु खः। वय्‌कःया अबु जुजुया लाय्कूलि ज्या याइम्ह छम्ह व्यापारी खः, गुकिं यानाः वय्‌कलं बांलाःगु शिक्षा काये खन। तर वय्‌कलं थःगु छेँजःया व्यापार त्वताः प्याखं ख्यलय् वनेगु निर्णय यानादिल। सन् १६४३ य् वय्‌कलं 'इलस्ट्र थिएटर' (L'Illustre Théâtre) धाःगु पुचःया पलिस्था यानादिल। थ्व पुचलं सुरुइ यक्व दुःख फयेमाल व आर्थिक रुपं नं थाकुगु अवस्था वल, तर लिपा वय्‌कलं थःगु हे ध्याचू शैलीया प्याखंत च्वयेगु सुरु यायेधुंकाः तःधंगु सफलता प्राप्त यानादिल। थः हे च्वमि जूगुलिं वय्‌कलं प्याखनय् मू पात्रया भूमिका नं म्हितादीगु खः।

ध्याचू व साहित्यय् योगदान

वय्‌कःया प्याखंतय्सं मनूतय्त न्ह्यइपुसा (Entertainment) बीगु जक मखु, तत्कालीन फ्रान्सेली समाजयात थःगु हे ख्वाः क्यनेगु ज्या नं याःगु दु। मोलियरं समाजया थी-थी पुचः, गथेकि नक्कली डाक्टर, लोभी मनूत, व धर्मया नामय् ठगे याइपिन्त थःगु बाखंया मू पात्र दयेकाः इमिगु आलोचना यानादिल। वय्‌कःया दकलय् नांजाःगु प्याखं 'तार्तुफ' (Tartuffe) य् धर्मया नामय् जुइगु पाखण्डयात क्यनातःगु दु। थ्व प्याखं पिहां वयेधुंकाः उगु इलय् धार्मिक पुचःतय्सं थ्व प्याखं क्यनेत प्रतिबन्ध नं तःगु खः, तर लिपा जुजुया ग्वाहालिं थ्व हाकनं क्यनेगु अनुमति दत। अथेहे 'द माइजर' (The Miser) य् ध्यबाया लोभी मनूया बाखं दुसा, 'द मिसान्थ्रोप' (The Misanthrope) य् समाजया बनावटी व्यवहारयात ध्याचू यानातःगु दु।

लिपांगु ई व मृत्यु

१७ फेब्रुअरी १६७३ य् थःगु हे प्याखं 'द इम्याजिनरी इन्भ्यालिड' (The Imaginary Invalid) य् म्हिताच्वंगु इलय् वय्‌कःयात तसकं ल्वचं कालः। थ्व प्याखनय् वय्‌कलं छम्ह ल्वगिया भूमिका म्हिताच्वंगु खः, व स्टेजं क्वहां वयेधुंकाः छुं घौ लिपा हे वय्‌कःया मृत्यु जुल। वय्‌कः मदुसां वय्‌कःया प्याखंत थौंया इलय् नं हलिमय् दकलय् अप्व क्यनिगु प्याखंत मध्ये लाः। मोलियरया ध्याचू शैली व मानव स्वभावया गहन थुइकां वय्‌कःयात छम्ह अमर च्वमि दयेका तःगु दु।

मू कृति वा प्याखंत

क्वय् बियातःगु धलखय् मोलियरया दकलय् नांजाःगु प्याखंत व इमिगु मू विषय बियातःगु दु:

प्याखंया नां	पिहांवःगु दँ	मू विषय
द स्कुल फर वाइभ्स (The School for Wives)	१६६२	मिसापिनिगु शिक्षा व इहिपाया खँय् ध्याचू
तार्तुफ (Tartuffe)	१६६४	धार्मिक पाखण्ड व मखूगु खँ ल्हाइपिन्त ध्याचू
द मिसान्थ्रोप (The Misanthrope)	१६६६	समाजया बनावटीपन व झूटया आलोचना
द माइजर (The Miser)	१६६८	ध्यबाया लोभ व उकिया लिच्वः
द इम्याजिनरी इन्भ्यालिड (The Imaginary Invalid)	१६७३	चिकित्सा पेशा व नक्कली ल्वगिप्रति ध्याचू

स्वयादिसँ

• च्वमि