भुतू
Appearance



नसाः ज्वरेयायेगु थाय्यात भुतू धाइ। आधुनिक हलिमय् सकल हे थें छेँय् छखा भुतू दयाच्वनि। भुतूलि नसाः नाप स्वापू दूगु थीथी ज्या यायेत थीथी ज्याभः मुंकातेगु चलन दु।
ज्या
[सम्पादन]भुतूलि याइगु छुं ज्या थ्व कथं दु-
- थुयेगु (दसु-जा थुयेगु)
- मनेगु (दसु खेँ मनेगु)
- खुनेगु (दसु: केँ खुनेगु)
- दायेकीगु (दसु: दुरु दायेकीगु)
- फिनेगु (दसु फिनातःगु लइँ अचार)
- सीगु (दसु: ला सीगु)
- केलेगु ( दसु: माय् केलेगु)
- छ्यायेगु व तछ्यायेगु (दसु: लोमां लाभा/पालु छ्यायेगु)
- तायेगु (दसु: ला तायेगु)
ज्वलं
[सम्पादन]भुतूलि छ्यलिगु ज्वलंतेत भुतू ज्वलं धाइ। हलिमय् थीथी थासय् थीथी कथंया भुतू ज्वलंत दु। थी-थी नसा दयेकेत थी-थी ज्वलं छ्यलिगु या। भुतू ज्वलंतेत इमिगु ज्या, आकार, दयेकातःगु वस्तु आदि थी-थी रुपय् बायेछिं। छुं भुतू ज्वलं थ्व कथं दु [१]-
- ज्वलं/ज्याभः:
- थुइगु ज्वलं: पन्यु, चतां, चंतचा/पन्युचा, कःसला (मरि पुइकिगु ज्वलं), धवः, चालिँचा, देसिली, कुति, उगः, च्यासा, च्यापिं वा च्यागः वा च्याथल (Kettle)
- लनेगु/दायेगु ज्वलं: त्वाःचा, त्वाकः
- ताइगु ज्वलं: कुँइँ वा चुल्सि (Kitchen knife), चुपी, चुल्सा (चुलेगु भः), नतुचा
- ज्वनिगु ज्वलं: चिम्ता
- पुइगु ज्वलं:तुफि, च्वाफि
- थल:
- स्वथनिगु थल: घः, क्वापिं, बाता, बार्चा, घः/धःप, धकि, थलया पुसा, बाल्तिन, ताँफ, तेपः, सिजःतेपः, भ्यगः
- थुइगु थल:कसौरी, भुतू द्यां (छुसा थल), हासाः, ल्वहंमचा व ल्वहंमा, थूचा, पंःथूचा
- नयेत व त्वनेत छ्यलीगु थलः: देमा/भू, रिकापी, ख्वला (अय्लाःख्वला, कँय्ख्वला, लीख्वला), करुवा, आंख्वरा, अन्ति
- मेमेगु: तस्ला, मत (बिजली, लालतिन, मैनमत), औचा, ओद्यां, भुतूथःमि
- स्वथनिगु थाय्: कू, भकारी,
- मि च्याकेगु थाय्यात अगः धाइ धाःसा कुं पिथनेगु गःयात कुँगः धाइ। भुतूया प्वाःयात भुतूप्वाः धाइ।
- इन्धन: मि, सिं, ग्यास, भ्वं, हेंग्वा, बिजली,
लिधंसा
[सम्पादन]- ↑ हलवाई, बालकृष्ण (2008). नेपाली - नेवाःभाषा शब्दावली (in खँय्,नेपालभाषा). यल: हेमन्त - बेजुना पिथना.