Jump to content

बामियान प्रान्त, अफगानिस्तान

विकिपिडिया नं
बामियान
بامیان
  प्रान्त  
Road to Bamiyan
Road to Bamiyan
अफगानिस्तानय् बामियान
अफगानिस्तानय् बामियान
Coordinates: 34°45′N 67°15′E / 34.75°N 67.25°E / 34.75; 67.25Coordinates: 34°45′N 67°15′E / 34.75°N 67.25°E / 34.75; 67.25
Country  Afghanistan
Capital Bamyan
Area
 - Total १४,१७५ km2 (५,४७३ sq mi)
Population (2011)[]
 - Total ४१८,५००
 - Density २९.५/km2 (७६.५/sq mi)
Time zone UTC+4:30
ISO 3166 code AF-BAM
Main languages Persian (Hazaragi / Dari)

बामियान प्रान्त, अफगानिस्तान अफ्गानिस्तानयागु छगु प्रदेश खः। थ्व प्रान्त थनया बुद्धया तःधंगु मूर्तिया निंतिं नांजा।

इतिहास

[सम्पादन]

पुलांगु/प्राचीन

[सम्पादन]

२०गु शताब्दीइ जूगु पुरातात्विक अन्वेषणं अफगानिस्तानया भौगोलिक क्षेत्र पूर्व, पश्चिम व उत्तरया जःलाखःला देय् नाप संस्कृति व व्यापारया कारणं तसकं स्वापू दूगु खने दु। अफगानिस्तानय् पुरापाषाण युग, मध्यपाषाण युग, नवपाषाण युग, कांस्य युगन युगया विशिष्ट कलाकृति लुयावःगु दु। नगर लहना ईसापूर्व ३००० निसें हे न्ह्यथंगु विश्वास दु, व प्रारम्भिक नगर मुन्डिगाक (देय् या दक्षिणय् कन्दाहारया लिक्क) नापंया सिन्धु स्वनिगः लहनाया उपनिवेश जुइफूगु दसु दु।

ईसापूर्व २००० धुंका मध्य एसियाया अर्ध-चाहिलिपिं मनुतेसं झ्वलं दक्षिणय् अफगानिस्तानय् वयेगु ज्या न्ह्यथंकल; थुपिं दथुइ यक्व हिन्द-युरोपेली भाषी हिन्द-इरानीत नं दुथ्या। [] थ्व जनजातित लिपा अझ दक्षिणय् भारतय्, पश्चिमय् आःया इरानय् व क्यास्पियन सागरया उत्तरय् च्वंगु क्षेत्र जुया युरोपपाखे वन। समग्र रुपं थ्व क्षेत्रयात एरियाना धाइगु ख। []

बामियान बुद्ध नापंया गुफा दुनेया अंगः-किपाया विवरण

मनूतय्सं मेमेपिं हिन्द-इरानीतलिसे मंका तजिलजि दूगु खनेदु। काफिरिस्तानया प्राचीन धर्म थन १९गु शताब्दी तक्क म्वानाच्वन। मेगु धर्म, जोरोस्ट्रियन धर्मया उत्पत्ति गुलिं मनुतेसं ईसापूर्व १८०० व ८०० दथुइ आःया अफगानिस्तानय् जूगु विश्वास याइ, छाय् धाःसा थुकिया संस्थापक जोरोस्ट्रर बल्खय् म्वानाः अन हे मदूगु ख। प्राचीन पूर्वी इरानी भाषात जोरोस्ट्री धर्मया उदयया ईया आसपास थ्व क्षेत्रय् ल्हाइगु जुइफु।

ईसापूर्व ६गु शताब्दीया मध्यय् अकमेनिद फारसीतयेसं मेदतेत क्वत्यला अराचोसिया, एरिया व ब्याक्ट्रियायात थःगु पूर्वी सीमाय् दुथ्याकल। फारसया जुजु दारियस प्रथमया समाधिया शिलालेखय् वय्कलं त्याकूगु २९ देय् या धलखय् काबुल स्वनिगःया नां कनातःगु दु।

३३० ईसापूर्वय् अलेक्जेन्डर द ग्रेटं थ्व थाय्‌ कब्जा यात तर थ्व थाय्‌यात सेल्युसिदतेसं शासन यायेत त्वःताबिल।

बामियानया चिधिकःम्ह बुद्ध । अफगानिस्तानयात इस्लाम विजय याये न्ह्यः थ्व क्षेत्रय् बुद्ध धर्मया व्यापकता दुगु खः ।

अफगानिस्तानया महत्वपूर्ण प्राचीन मूर्त व अमूर्त बौद्ध सम्पदाया धार्मिक व कलात्मक अवशेष सहितया व्यापक पुरातात्विक दसिं जाःगु देय् ख। बौद्ध सिद्धान्त बुद्धया जीवनकालय् (ईसापूर्व ५६३ निसें ४८३ ईसापूर्व) नं बल्ख तक्क थ्यंगु रिपोर्ट दु, गुकियात हुसाङ त्साङं च्वयादीगु दु। थ्व थाय् छगू प्रारम्भिक बौद्ध विहारया थाय् जुल। बुद्ध धर्म थ्व ईले विस्तार जुयाच्वंगु जुल। थ्व ईलय् जनमानसं थुइगु भासय् धार्मिक अभ्यास व महायान सम्प्रदायया सूक्ष्म दर्शनतेत ब्वयेत किपा व मूर्तिकलाया छगू आकर्षक शैलीया विकास जुल। [] बामियान नगर स्वयाच्वंगु चट्टानया सिथय् बुद्धया आपालं मूर्तित दयेकातःगु दु। थ्व मूर्तितेगु दथुइ निगु दकलय् प्रमुख मूर्तित दनाच्वंपिं बुद्धत ख, गुकियात आः बमियानया बुद्धत धाइ, गुकिया जाः क्रमशः ५३ व ४० मिटर दु, गुगु हलिमय् दनाच्वंपिं बुद्धया मूर्तिया दकलय् तःधंगु दसु ख। थुपिं सम्भवतः ईस्वीया ४ वा ५ शताब्दीइ दयेकूगु जुइफु थुपिं यक्व दँ तक सांस्कृतिक स्थलया चिं जुयाच्वंगु खःसा युनेस्कोया विश्व सम्पदा धलखय् लाःगु दु ।


प्रशासन

[सम्पादन]
मानकिपा प्रान्त(वलाएत) केन्द्र जनसंख्या क्षेत्रफल(वर्ग किमि) भाय् प्रशासनिक विभाग मेमेगु
बामियानबामियान३४३६८९२१७६४१४फ़ारसी दरी व गवेश हज़ारगी७गु: बामियान, केमरद, पंजाब, सैगॉन, शेबर, वरस, यक्का विलिंग

लिधंसा

[सम्पादन]
  1. Cite error: Invalid <ref> tag; no text was provided for refs named CSO
  2. 1 2 Afghanistan – John Ford Shroder, University of Nebraska. Webcitation.org.
  3. Silk Road Seattle – Bamiyan.

स्वयादिसँ

[सम्पादन]