खे
Appearance
खे धयागु थाय् बाय् थुखे-उखे थुइकीगु खँ खः। छखें मेखे वनिगु सनाखँग्वः पाखे ख। खँल्हामिं क्यनाच्वंगु खेयात थुखे धाइ व थ्व खेया अःखःयात उखे धाइ।
खेयात छ्यलातःगु छुँ खँग्वःत थथे दु:
- थुखे: खँल्हानामिं क्यंगु थाय् म्हसीकिगु खँग्वः
- उखे: खँल्हानामिं क्यंगुया अःखः थाय् म्हसीकिगु खँग्वः
- गुखे/गखे: मस्युगु थाय् म्हसीकेत छ्यलीगु न्ह्यसःखँग्वः
- पाखे: थीथी म्हसीका बाय् अर्थ दूगु खँग्वः, छगू थासं मेगु थासय् बाय् छगू खँ नं मेगु खँय् सनिगु ज्या थुइकिगु सनाखँग्वः
हलिंन्यंकः प्यखे
[सम्पादन]सकल हलिंयात प्यखेय् बायाः म्हसीकेगु या। नापं, प्यखेया दथुइ मेगु प्यखे तनां च्याखे दयेकीगु नं छुं दसु दु।
- वन्ता: बँग्वाराय् थ्व खेसं सूर्द्यः सुथय् दनि
- यौता: बँग्वाराय् थ्व खेसं सूर्द्यः सनिलय् क्वबाइ
- यन्ता: वन्ता व यौताया दथुया निखेय् छखे
- इता: वन्ता व यौताया दथुया निखेय् छखे
शिवदेव संस्कारित रुद्रवर्ण महाविहार छगू अध्ययन सफूति च्वमि हेमराज शाक्यजुं थीथी दिशाया नां थथे कनादीगु दु:
- पूर्वदिशायात - वता
- दक्षिणदिशायात - यता
- पच्शिमदिशायात - येता
- उत्तरदिशायात - यन्ता
- पूर्वदक्षिणकुंयात - वकुलि
- दक्षिणपश्चिमकुंयात - यकुलि
- पश्चिमउत्तरकुंयात - येकूलि
- उत्तरपूर्वकुंयात - यंकुलि
म्ह स्वाःगु खे
[सम्पादन]मनू वा वस्तुया म्हया थाय् नाप स्वाना थीथी खे म्हसीके छिं। दसु
- च्वे/क्वे
- थुखे/उखे
- जवः/खवः