साम्ब
शास्त्रय् दसु
[सम्पादन]काशिका — चतुर्थोऽध्यायः — प्रथमः पादः[१] बाह्वादिभ्यश्च ।। 4-1-96 ।। `बाहु इत्येवमादिभ्यः शब्देभ्योऽपत्ये इञ्प्रत्ययो भवति । बाहविः । औपबाहविः । अनकारार्थ आरम्भः । क्वचिद्बाधकबाधनार्थः । बाहु । उपबाहु । विवाकु । शिवाकु । वटाकु । उपबिन्दु । वृक । चूडाला । मूषिका । बलाका । भगला । छगला । ध्रुवका । धुवका । सुमित्त्रा । दुर्मित्त्रा । पुष्करसत् । अनुहरत् । देवशर्मन् । अग्निशर्मन् । कुनामन् । सुनामन् । पञ्चन् । सप्तन् । अष्टन् । * अमितौजसः सलोपश्च * (ग.सू.64)। उदञ्चु । शिरस् । शराविन् । क्षेमवृद्धिन् । शृङ्खलातोदिन् । खरनादिन् । नगरमर्दिन् । प्राकारमर्दिन् । लोमन् । अजीगर्त्त । कृष्ण । सलक । युधिष्ठिर । अर्जुन । साम्ब । गत । प्रद्युम्न । राम । * उदङ्कः संज्ञायाम् *(ग.सू.65) । * सम्भूयोऽम्भसोः सलोपश्च *(ग.सू.66) । * बाह्वादिप्रभृतिषु येषां दर्शनं गोत्रभावे लौकिके ततोऽन्यत्र तेषां प्रतिषेधः * (म.भा.2.252)। बाहुर्नाम कश्चित्तस्यापत्यं बाहवः । * सम्बन्धिशब्दानां च तत्सदृशात्प्रतिषेधः *(म.भा.2.252) । संज्ञा-श्वशुरस्यापत्यं…
काशिकावृत्तिः — चतुर्थोध्यायः[२] युधिष्ठिर । अर्जुन । साम्ब । गद । प्रद्युम्न ।
क्रियाधिकारः — त्रिंशोऽध्यायः[३] वासुदेवाधिकोत्सेधो बलभद्रो (1)नु दैविकै। प्रद्युम्नो वासुदेवस्य कर्णसीमान्तकोदय: (1.) अधिकोदय: ख. ।। 30.47 ।। (2)नस्यस्तनावासानोच्चौ रुक्मिणी साम्ब एव च। वासुदेवस्य हिक्कान्तस्त्वनिरुद्ध उदाहृत: (2.) तस्य नासावसानौ च. ख. ।। 30.48 ।।
गरुडपुराणम् — आचारकाण्डः — अध्यायः १३९[४]
रुक्मिणी सत्यभामा च लक्ष्मणा चारुहासिनी ।
श्रेष्ठा जाम्बवती चाष्टौ जज्ञिरे ताः सुतान्बहून् ॥ १,१३९.६२ ॥
प्रद्युम्नश्चारुदेष्णश्च प्रधानाः साम्ब एव च ।
प्रद्युम्नादनिरुद्धोऽभूत्ककुद्मिन्यां महाबलः ॥ १,१३९.६३ ॥
अनिरुद्धात्सुभद्रायां वज्रो नाम नृपोऽभवत् ।