ब्वाय्सु
ब्वाय्सु धैगु उगु खँग्वः खः गुकिं नां (Noun) वा मंकाःनां (Pronoun) या गुण, अवस्था, ल्याः वा परिमाण क्यनी। थुकिं नांया बारे थप व्याख्या यानाः उकियात मेगु स्वया ब्यागलं म्हसीका बी।
ब्वाय्सुया ताजि
[सम्पादन]नेपालभाषाया भाय्लचं कथं ब्वाय्सुयात थी-थी ब्वय् बायेफु:[१]
- गुणथुइका ब्वाय्सु (Qualitative): थुकिं नांया विशेष गुण वा अवस्था क्यनी।
- दसु: बांलाःगु, तुयु, गाःवंगु, तःधंगु।
- खँत्वाः दसु: "बांलाःगु स्वां हयादिसँ।"
- ल्याःथुइका ब्वाय्सु (Numerical): थुकिं नांया ल्याः वा ल्याखँ क्यनी।
- दसु: छम्ह (one person), निगू (two things), यक्व (many), झिम्ह (ten people)।
- खँत्वाः: "जि नाप निगू सफू दु।"
- मात्रा थुइका ब्वाय्सु (Quantitative): थुकिं वस्तुया मात्रा क्यनी, गुकियात ल्याः खाये अःपु मजु।
- दसु: भचा (a little), यक्व (a lot), सिधः (all)।
- खँत्वाः: "जितः भचा जा ब्यु।"
- सङ्केतवाचक ब्वाय्सु (Demonstrative): थ्व ब्वाय्सुं वस्तु वा मनूयात स्पष्ट रूपं क्यनी।
दसु: थ्व (this), व (that), थुपिं (these)।
खँत्वाः: "व मनू सु खः?"
- मंकाःनां थुइका ब्वाय्सु (Pronominal)
- न्ह्यसः थुइका ब्वाय्सु (Interrogative)
नेपालभाषाय् ब्वाय्सुया प्रत्यय (Suffixes in Nepal Bhasa)
[सम्पादन]नेपालभाषाय् ब्वाय्सु दयेकेबलय् नाMया लिपा छुं विशेष प्रत्यय स्वायेगु चलन दु:
-गु: निर्जीव वस्तुया निंतिं (दसु: बांलाःगु छेँ)।
-म्ह: सजीव प्राणी वा मनूया निंतिं (दसु: बांलाःम्ह मचा)।
-से: अवस्था क्यनेत (दसु: म्हासुसे च्वं)।