पार्थियन साम्राज्य

पार्थियन साम्राज्य (अंग्रेजी: Parthian Empire) प्राचीन इरान व मेसोपोटेमिया ख्यलय् दयाच्वंगु छगू तःधंगु व शक्तिशाली साम्राज्य खः। थ्व साम्राज्ययात 'आर्सासिड साम्राज्य' (Arsacid Empire) धकाः नं म्हसीकिगु या। थ्व साम्राज्यया पलिस्था ईसापूर्व २४७ पाखे आर्सासेस प्रथमं (Arsaces I) याःगु खः। पार्थियन मनूतय्सं इरानया उत्तर-पूर्वी भाग निसें थःगु साम्राज्यया विस्तार सुरु याःगु खः। थ्व साम्राज्यं सेलुसिद साम्राज्य (Seleucid Empire) या प्रभावयात म्हो यानाः प्राचीन इरानय् थःगु वर्चस्व कायम यात। थ्व साम्राज्यया दकलय् तःधंगु प्रभाव ईसापूर्व न्हापांगु शताब्दी निसें इसवी निक्वःगु शताब्दी तक दयाच्वन। पार्थियन साम्राज्यया मू राजधानी तिसफौन (Ctesiphon) नगर खः, गुगु टिग्रिस खुसिया सिथय् ला। थ्व साम्राज्यया सिमाना मेसोपोटेमिया निसें भारतया सीमा तक व उत्तरय् क्यास्पियन सागर निसें दक्षिणय् फारसया खाडी तक थ्यंगु खः। थ्व साम्राज्य सिल्क रोड (Silk Road) व्यापारिक मार्गय् लाःगु जुयाः चीन व रोमन साम्राज्य दथुइ व्यापारया मू माध्यम जुल। पार्थियन मनूतय्सं थःगु विशिष्ट सैन्य रणनीति व सल सेना (Parthian shot) या लागि नांजाः। थ्व साम्राज्यं रोमन साम्राज्य नाप यक्व तःधंगु युद्धत (Roman–Parthian Wars) ल्वाःगु खः। पार्थियन संस्कृतिइ इरानी व ग्रीक संस्कृतिया तःधंगु प्रभाव स्वानाच्वन। थ्व साम्राज्यया सिक्का व अभिलेखतय् ग्रीक व पह्लवी (Pahlavi) लिपि छ्येलिगु याः। थ्व साम्राज्यय् बहुदेववाद दयाच्वन व जोरोएस्ट्रियन धर्म (Zoroastrianism) या तःधंगु सम्मान दयाच्वन। साम्राज्यया दुने स्थानीय जुजुतय्सं स्वायत्तता (autonomy) उपभोग याये फइगु व्यवस्था दयाच्वन। लिपा गृहयुद्ध व रोमन साम्राज्य नापया निरंतर युद्धं यानाः थ्व साम्राज्य अशक्त जुया वन। इसवी २२४ पाखे अर्दाशिर प्रथमं (Ardashir I) पार्थियन साम्राज्ययात पराजित यानाः सासानी साम्राज्य (Sasanian Empire) या पलिस्था यात। थौंकन्हय् थ्व साम्राज्यया अवशेष इरान व इराकया यक्व पुरातात्विक स्थलय् खनेदु। थ्व साम्राज्यं प्राचीन मध्य पूर्वया इतिहासय् तःधंगु योगदान बियावंगु दु।

स्वयादिसँ

• मेसोपोटेमिया
• इरान
• रोमन साम्राज्य