ध्वायेज्या

From top to bottom, left to right: cylinder seal

सन् ८६८स चीनया ताङ्ग शासन बिलय्‌या प्रज्ञापारमिताया वज्रच्छेदिका सूत्रया भुँसाय् ध्वानातःगु किपा (ब्रिटिश सफूधुकू

ध्वायेज्या (Printing) धइगु आखः, किपा वा डिजाइनयात भ्वं, कापः वा मेगु वस्तुया दथुइ ध्वायेगु बाय् छीगु/छापे यायेगु वा पिकायेगु प्रविधि खः। थ्व प्रविधिया विकासं यानाः संसारय् ज्ञान, सूचना व साहित्यया प्रसार याकनं जुइफःगु खः। ध्वायेज्याया इतिहास दकलय् न्हापां प्राचीन चीनय् सिँया थप्पा (Woodblock printing) पाखें सुरु जूगु खः। लिपा १५गु शताब्दीइ जर्मनीया जोहान्स गुटेनबर्ग (Johannes Gutenberg) या मोभेबल टाइप (Moveable type) ध्वायेज्या प्रविधिया आविष्कार यात। गुटेनबर्गया थ्व आविष्कारं युरोपय् औद्योगिक व बौद्धिक क्रान्ति हयेत तःधंगु ग्वाहालि यात। ध्वायेज्याया प्रविधिया कारणं सफू, पत्रिका व दस्तावेजत तःधंगु ल्याखय् याकनं दयेके फयेकल। आधुनिक ईलय् अफसेट ध्वायेज्या (Offset printing) व डिजिटल ध्वायेज्या (Digital printing) या प्रयोग अप्वः जुयावःगु दु। अफसेट ध्वायेज्यां तःधंगु ल्याखनय् सफू व पत्रिका छापे यायेत छ्यली। डिजिटल ध्वायेज्यां कम्प्यूटरं प्रत्यक्ष रूपं ध्वायेगु सुबिधा बि। ध्वायेज्याया लागिं विशेष मसि (ink) व भ्वंया छ्यलाबुला यायेगु याइ। थ्व प्रविधिया कारणं ब्वनेगु ज्वलं यक्व मनुतयेगु ल्हातय् अपुक थ्यंगु दु। बुखँपौ, विज्ञापन, पोस्तर व प्याकिङ ज्वलं दयेकेत नं ध्वायेज्याया तःधंगु महत्त्व दु। थौंकन्हे ३डी ध्वायेज्या (3D printing) या प्रविधि नं वयाच्वंगु दु, गुकिं वस्तुया आकार हे दयेके फइ। ध्वायेज्या प्रविधिया विकासं मनूया सभ्यता व शिक्षा ख्यले तःधंगु योगदान बियातःगु दु। ध्वायेज्या उद्योग (Printing industry) आःया ईलय् छगू मू व्यावसायिक ख्यः खः। थ्व प्रविधिया निरन्तर विकासं यानाः सूचंया संचार अझ याकन जुयावंगु दु।

स्वयादिसँ

• सफू
• प्रविधि
• कम्प्यूटर