ख्वप देय्
ख्वप देय्, गुकियात भादगांव वा भक्तपुर नं धाइ, १५गु शताब्दीनिसें १८गु शताब्दीइ तक्क नेपालया मल्ल शासन याःगु छगु राज्य खः। सन् १४८२इ जुजु यक्ष मल्ल मदयेधुंका व वय्कया काय् तयेसं थ्व नेपालमण्डलयात ख्वप, यें, यल, व बनेपाय् प्यंगू राज्यय् ब्वथलेधुंका थ्व देय्या पलिस्था जुल। बनेपा धाःसा याकनं हे भक्तपुरं विलय जुल । [१] [२]

सन् १७६९इ पृथ्वीनारायण शाहं न्ह्याकूगु आक्रामक एकीकरण अभियान धुंका थ्व गोरखा राज्य, वर्तमान नेपालया भाग जुल । [२]
इतिहास
[सम्पादन]न्हापांम्ह मल्ल जुजु अरिमल्लया काठमाडौं उपत्यकाया शासनकालंनिसें ख्वप सदां राजनीतिक घटनाक्रमया केन्द्रय् लानाच्वंगु खः । सन् १२५८इ जयदेव मल्लनाप अरिमल्लया वंश क्वचायेधुंका थ्व थाय् त्रिपुरा राजकुलया निवास ख। त्रिपुरा राजकुल बनेपाया मू प्रतिद्वन्द्वी भोत राजकुल नापं उपत्यकायात उगु ईलय् दनाच्वंगु कथं आकार बीगु ज्याय् प्रमुख भूमिका म्हितल। अन्ततः भोत राजकुलया पतन जुल व त्रिपुरातेसं नेपालमण्डलय् पूर्ण अधिकार प्राप्त यात।[३]
सन् १३५३ य् जयस्थिति मल्लयात त्रिपुरा राजकुलया वास्तविक प्रमुख देवलदेवीं दक्षिणं हःगु खःसा वं वयात थः छय् राजल्लदेवीलिसे इहिपा याःगु खः । यक्ष्य मल्ल जयस्थितिया छय् ख, व उपत्यकाया लिपाया सकल शासक वय्कःया वंशज खः।[४]
जुजुतेगु धलः
[सम्पादन]क्वय् बियातःगु तालिकाय् ख्वपया जुजु व इमिगु शासनकालया धलः न्ह्यब्वयातःगु दु।।[५]
| नाम | शासनकाल |
|---|---|
| राय मल्ल | १४८२–१५०९ |
| भुवन मल्ल | १५०५–१५१९ |
| प्राण मल्ल | १५१९–१५४७ |
| विश्व मल्ल | १५४७–१५६० |
| त्रैलोक्य मल्ल | १५६०–१६१३ |
| त्रिभुवन मल्ल | त्रैलोक्यया सह–शासक[६] |
| गङ्गा रानी | त्रैलोक्यया सह–शासक[६] |
| जगज्ज्योति मल्ल | १६१३–१६३७ |
| नरेश मल्ल | १६३७–१६४४ |
| जगत प्रकाश मल्ल | १६४४–१६७३ |
| जितामित्र मल्ल | १६७३–१६९६ |
| भूपतीन्द्र मल्ल | १६९६–१७२२ |
| रणजीत मल्ल | १७२२–१७६९ |
लिधंसा
[सम्पादन]- ↑ Lall 1994, p. 60.
- 1 2 Josephson 1988, p. 88.
- ↑ Shaha 1990, p. 39–50.
- ↑ Petech 1984, p. 133–150.
- ↑ Shrestha & Singh 1972, p. 73–74.
- 1 2 Pokhrel, Aupson (2023). King Trailokya Malla (en-US).