क्वपालेज्या
क्वपालेज्या [१] (Subtraction) धाःगु ल्याः ब्वनेज्याया छगू मू आधारभूत ल्याःज्या (fundamental arithmetic operation) ख। थ्व ल्याःज्याय् छगू ल्यां नं मेगु ल्यायात लिकायेगु वा म्हो यायेगु ज्या जुइ। थुकियात क्वताये ज्या धकाः नं धाइ। [२] क्वपालेया अःखः ज्या तनेज्या(Addition) ख। थ्व ल्याःज्यायात क्यनेत '-' (ऋण चिं) छ्यलि। ल्याब्वनेज्याय् तनेज्या, क्वपालेज्या, दुगंज्या व ब्वथलेज्या मू प्यता ज्याझ्वः ख। दसुया निंतिं, ६ नं २ क्वपालेबिले ४ जुइ, गुकियात '६ - २ = ४' धकाः च्वइ। थन ६ यात 'मिसुएन्द' (minuend), २ यात 'सब्त्राहेन्द' (subtrahend) व ४ यात पा (difference) धाइ। ऋणात्मक ल्याखँ (negative numbers) व वास्तविक ल्याखँ (real numbers) या दथुइ क्वपालेज्याया तःधंगु महत्त्व दु। ज्यामितीय रूपय् थुकियात निफुति दथुया हाकः (distance) या रूपय् स्वये छिं। बीजगणितय् (Algebra) क्वपालेज्यायात ऋणात्मक ल्याया तंसा (addition of negative numbers) या रूपय् थुइके छिं। प्राथमिक गणितय् मस्तय्त ल्याः खायेगु व ल्याः म्हो यायेगु खँ स्यनेत थुकिया छ्यला जुइ। ल्याः क्वपालेगु ज्या मानव सभ्यताया प्राथमिक काल निसें हे व्यापार व दांया ल्याखँय् छ्यलातःगु खनेदु। आःया युगय् कम्प्यूटर विज्ञान व डिजिटल प्रविधि दुने नं अङ्कगणितीय ल्याःज्या मू भूमिका दु। थ्व ल्याःज्या मदयेक प्राथमिक गणितीय समस्यात पूवंके फइमखु। गणित स्वया पिने पदार्थ विज्ञान, तथ्याङ्कशास्त्र व अर्थशास्त्रय् नं क्वपालेगु ज्याया तःधं महत्त्व दु।[३]
स्वयादिसँ
[सम्पादन]लिधंसा
[सम्पादन]- ↑ तुलाधर, कमल रत्न (१९९६). English–Nepalbhasa Wordbook (𑐀𑑄𑐐𑑂𑐬𑐾𑐖𑐷-𑐣𑐾𑐥𑐵𑐮𑐨𑐵𑐲𑐵 𑐏𑑃𑐐𑑂𑐰𑑅 𑐳𑐦𑐹), with रमेश काजी स्थापित; रुक्मिणी श्रेष्ठ; ओम चरण अमात्य, न्हापां (in en,new), येँ, नेपाः: भुलुखा पिथना.
- ↑ तुलाधर, कमल रत्न (१९९६). English–Nepalbhasa Wordbook (𑐀𑑄𑐐𑑂𑐬𑐾𑐖𑐷-𑐣𑐾𑐥𑐵𑐮𑐨𑐵𑐲𑐵 𑐏𑑃𑐐𑑂𑐰𑑅 𑐳𑐦𑐹), with रमेश काजी स्थापित; रुक्मिणी श्रेष्ठ; ओम चरण अमात्य, न्हापां (in en,new), येँ, नेपाः: भुलुखा पिथना.
- ↑ Smith, David Eugene. History of Mathematics. Dover Publications, 1958.
 |
This article is a stub. You can help Wikipedia by expanding it. |