Jump to content

एम्फिबियन

विकिपिडिया नं
नेपाललिपि परिक्षण: 𑐠𑑂𑐰 𑐥𑑁𑐫𑐵 𑐣𑐾𑐥𑐵𑐮𑐮𑐶𑐥𑐶𑐂 𑐥𑐬𑐶𑐎𑑂𑐲𑐞 𑐥𑑁 𑐧𑑂𑐰𑐣𑐾𑐟: एम्पिबियन 𑐟𑐶𑐫𑐵𑐡𑐶𑐳𑑄𑑋

एम्फिबियन (Amphibian) वा उभयचर प्राणी धइगु बं व लः नितां थासय् म्वायेफुगु दुगःक्वँय् दुपिं (vertebrate) प्राणीतयेगु छगू मू पुचः खः। थ्व पुचलय् ब्यांचा (frogs/toads), स्यालामान्दर (salamanders), व सिसिलियन (caecilians) थेंज्याःगु प्राणीत ला। एम्फिबियनतयेगु मू विशेषता धइगु इपिं थःगु जीवनया चिधं इलय् अप्वःयानाः लःदुने गिल्स (gills) छ्येलि धाःसा तःधं जुयाः बँय् वनेधुंकाः सों (lungs) व छेंगूं सासः ल्हाइ। थ्व प्राणीतयेगु छेंगू तसकं सालूगु, नाइसेच्वंगु व फय् हिलेफैगु (permeable) जुइ, गुकिं यानाः इपिं सुख्खा थासय् म्वाये मफु। एम्फिबियनतयेगु म्हया तापक्रम वातावरण कथं हिलिगु जुइ (ectothermic वा cold-blooded)। एम्फिबियनतयेगु खेंयागु ख्वला मदुगुलिं सुक्खा थासय् खँय् थ्वये मफु, उकिं इपिं साधारणतया लः दुने खें थ्वइ। खें लिपा लार्भा (larvae गथेकि tadpole)य् हिलावनि। एम्फिबियनतयेगु उत्पत्ति ३७ कोटी दँ ति न्ह्यः देवोनियन काल (Devonian period) निसें जूगु खँ जीवाश्म वैज्ञानिकतयेस धाइ। थ्व प्राणीत पृथ्वीया इकोसिस्टमय् प्राकृतिक किटनाशक (insecticide) या रूपय् ज्या याइ, इपिंसं कीतय्त नयेगु या। एम्फिबियनत वातावरणय् जुइगु हिउपाः, प्रदूषण, व जलवायु परिवर्तन प्रति तसकं संवेदनशीलता क्यनिगु जीव खः। हलिमय् बासस्थान विनाश व प्रदूषणया कारणं एम्फिबियन प्रजातित तसकं तःधंगु खतराय् लानावःगु दु। प्राणीशास्त्रय् उभयचर प्राणीतयेगु अध्ययनं उद्विकासया इतिहास व वातावरणया अवस्था थुइकेत तःधंगु ग्वाहालि याइ।


Many amphibians—like this Ceratophrys cranwelli
World's smallest vertebrate
The world's smallest known vertebrate, Paedophryne amauensis
Triadobatrachus massinoti
Triadobatrachus massinoti

Amphibians
Temporal range: Late Devonian–present
Collage of amphibians
Clockwise from top right: Seymouria, Mexican burrowing caecilian, eastern newt and leaf green tree frog
Scientific classification e
Unrecognized taxon (fix): Amphibia
Subclasses and Orders
Subclass Labyrinthodontia
Order Temnospondyli
Subclass Lepospondyli
Subclass Lissamphibia
Order Anura
Order Caudata
Order Gymnophiona
Order Allocaudata

स्वयादिसँ

[सम्पादन]

लिधंसा

[सम्पादन]