इग्लू

इग्लू (Inuktitut: ᐃᒡᓗ / iglu - अर्थ 'छेँ') धैगु परम्परागत कथं च्वापुया ब्लक छ्येलाः दयेकीगु छगू कथंया आश्रयस्थल खः। थ्व विशेष यानाः क्यानाडाया आर्कटिक क्षेत्रय् च्वनीपिं इनुइट मनूत (Inuit people)यागु दयेकेज्या खः। थ्व संरचना तसकं ख्वाउंगु अवस्थाय् नं दुनेया तापक्रमयात क्वाकाः तयेगु ज्याय् तसकं सुथां लाः।

निर्माण व संरचना

• दयेकीगु ज्वलं: इग्लू दयेकेगु निंतिं छाःगु च्वापुया ब्लक छ्यलीगु या। थ्व च्वापुयात इमिगु भाषा कथं पिट्टुग्राक (pittugrak) धाइ।
• गुम्बज आकार (Dome Shape): इग्लूया संरचना गुम्बज (dome) आकारया जुइ। थ्व आकारं थुकियात तसकं तिबः बी, गुकिं यानाः थुकिं थःगु झ्यातुगु तौल ल्ह्वने फइ।
• तापक्रम व्यवस्थापन इग्लूया दुनेया तापक्रम पिनेया तापक्रम स्वया तसकं अप्वः जुइ। मनूया म्हं पिहां वइगु ताप व चिकं मतः (oil lamp) दुनं पिहां वइगु तापं दुनेया तापक्रमयात क्वाकातयेफु।
• दुहांवनिगु लँपु (Entrance Tunnel): इग्लूया लँपु प्रायः चिजाःगु, क्वसं लाःगु सुरुङ (tunnel) कथंया जुइ। थ्व सुरुङं यानाः दुनेया ताप पिने वनिमखु धाःसा ख्वाउंगु फय् यात दुने वयेगु ज्यां पनेगु या।

प्रकार व छ्येलेज्या

इनुइट मनूतयेसं थी-थी कथंया इग्लू दयेकीगु या:

• चिधुंगु इग्लू: छन्हु वा निन्हुया निंतिं अस्थाई रुपं शिकार यायेगु निंतिं दयेकीगु आश्रयस्थल।
• दथु-धंगु इग्लू: थ्व प्रायः छगू परिवारया निंतिं स्थायी छेँया कथं दयेकीगु या।
• तःधंगु इग्लू: थ्व नखः-चखः वा सामाजिक ज्याझ्वःया निंतिं छ्यलीगु, छगू हे थासय् ताःई तक च्वनेगु ज्याय् दयेकीगु या।